Sólkerfið okkar

Sólin

Sólin

  • Massi  333.000 jarðmassar
  • Þvermál 1.392.000 km
  • Meðalhitastig yfirborðs 5.500°C

Sólin er stjarna í miðju sólkerfisins, ein af yfir 200 milljörðum sólstjarna í Vetrarbrautinni okkar. Sólin er í um 26.000 ljósára fjarlægð frá miðju Vetrarbrautarinnar en aðeins 150 milljón km frá jörðinni.

Meira um Sólina
 
Merkúríus

Merkúríus

  • Massi 0,055 jarðmassar
  • Þvermál 4.880 km
  • Meðalhitastig Yfirborðs 167°C

Merkúríus er innsta og minnsta reikistjarna sólkerfisins, minni en tunglin Ganýmedes og Títan. Merkúríus er bergreikistjarna. Yfirborðið er mjög gígótt og gamalt og líkist einna helst yfirborði tunglsins. Á Merkúríusi eru tveir gígar nefndir eftir Íslendingum.

Meira um Merkúríus
 
Venus

Venus

  • Massi 0,815 jarðmassar
  • Þvermál 12.105 km
  • Meðalhitastig Yfirborðs 464°C

Venus er næst innsta reikistjarnan. Á Venusi er einn dagur lengri en árið. Venus hefur þykkan lofthjúp sem er að mestu úr koldíoxíði og á yfirborðinu er hærra hitastig en í bakaraofni. Á yfirborðinu eru sárafáir gígar en þeim mun meira af eldfjöllum og hraunbreiðum.

Meira um Venus
 
Jörðin

Jörðin

  • Massi 5,974 x 1024 kg
  • Þvermál 12.742 km
  • Meðalhitastig Yfirborðs: 15°C

Jörðin er þriðja reikistjarnan frá sólu og sú fimmta stærsta. Jörðin er í um 150 milljón km fjarlægð frá sólinn og snýst einn hring umhverfis hana á einu ári. Jörðin hefur þykkan lofthjúp, virkt og síbreytilegt yfirborð og eitt fylgitungl. Jörðin er heimkynni milljóna lífvera sem allar eru af sama meiði.

Meira um Jörðina
 
Tunglið

Tunglið

  • Massi 0,012 jarðmassar
  • Þvermál 3.475 km
  • Meðalhitastig Yfirborðs við miðbaug -53°C

Tunglið er eini náttúrulegi fylgihnöttur jarðar. Tunglið er fjórðungur af stærð jarðar og í um 384.000 km fjarlægð. Yfirborð tunglsins er mjög gígótt og gamalt. Tunglið er eini hnötturinn sem menn hafa heimsótt utan jarðar.

Meira um Tunglið
 
Mars

Mars

  • Massi 0,107 jarðmassar
  • Þvermál 6.779 km
  • Meðalhitastig Yfirborðs -63°C

Mars er fjórða reikistjarnan frá sólu og sú næst minnsta. Hann er bergreikistjarna með þunnan lofthjúp. Á yfirborði Mars eru gígar, eldfjöll, gljúfur og pólhettur. Á Mars eru glögg merki um fljótandi vatn og því vel hugsanlegt að á reikistjörnunni hafi líf þrifist snemma í sögunni.

Meira um Mars
 
Júpíter

Júpíter

  • Massi 317,83 jarðmassar
  • Þvermál 139.818 km
  • Hitastig við eina loftþyngd -108°C

Júpíter er fimmta reikistjarnan frá sólinni. Hann er gasrisi og hefur því ekkert fast yfirborð. Júpíter er langstærsta reikistjarna sólkerfisins. Lofthjúpur Júpíters er mjög virkur og litríkur. Í kringum Júpíter er fjöldi tungla, meðal annars Íó, Evrópa, Ganýmedes og Kallistó sem Galíleó fann fyrir rúmum 400 árum.

Meira um Júpíter
 
Satúrnus

Satúrnus

  • Massi 95,159 jarðmassar
  • Þvermál 116.462 km
  • Hitastig við eina loftþyngd -139°C

Satúrnus er næst stærsta reikistjarna sólkerfisins. Hann er gasrisi líkt og Júpíter og hefur því ekkert fast yfirborð. Hringarnir eru hans helsta einkenni. Þeir eru úr ís og ryki og alveg einstaklega tignarlegir á að líta í gegnum góðan stjörnusjónauka. Við Satúrnus eru líka forvitnileg tungl eins og Enkeladus og Títan.

Meira um Satúrnus
 
Úranus

Úranus

  • Massi 14,536 jarðmassar
  • Þvermál 50.726 km
  • Hitastig við eina loftþyngd -197°C

Úranus er sjöunda reikistjarnan frá sólu. Úranus er örlítið stærri að þvermáli en Neptúnus en massinn er ögn minni. Þessar tvær reikistjörnur eiga margt sameiginlegt og eru oft flokkaðar sem vatnsrisarnir í sólkerfinu. Þessu ræður fimbulkuldinn yst í sólkerfinu en sökum hans eru ýmsar gastegundir í föstu eða á fljótandi formi.

Meira um Úranus
 
Neptúnus

Neptúnus

  • Massi 17,147 jarðmassar
  • Þvermál 49.248 km
  • Hitastig við eina loftþyngd -201°C

Neptúnus er áttunda og ysta reikistjarnan frá sólu. Neptúnus er vatnsrisi eins og Úranus vegna þess hve kalt er svo utarlega í sólkerfinu. Hann hefur hringa líkt og hinar reikistjörnur ytra sólkerfisins. Stærsta tungl Neptúnusar nefnist Tríton.

Meira um Neptúnus
 
Plútó

Plútó

  • Massi 0,0021 jarðmassar
  • Þvermál 1.304 km
  • Meðalhitastig yfirborðs -223°C

Plútó er dvergreikistjarna en var eitt sinn í hópi reikistjarna. Hann er mun minni en mörg af tunglum reikistjarnanna. Plútó er að mestu úr blöndu íss og bergs. Enginn veit nákvæmlega hvað leynist á yfirborði hans. Um Plútó ganga fjögur tungl.

Meira um Plútó
 

Fréttir

M31, Messier 31, Andrómeduvetrarbrautin, Andrómeda

Fjögur óvenjuleg sjónarhorn á Andrómeduvetrarbrautina - 21.07.2011

Hubblessjónaukinn hefur tekið fjórar óvenjulegar myndir af Andrómeduvetrarbrautinni.

 
Plútó, fylgitungl, Nix, Hýdra, Karon, P4

Hubblessjónaukinn finnur áður óþekkt tungl við Plútó - 20.07.2011

Stjörnufræðingar hafa fundið áður óþekkt tungl við dvergreikistjörnuna Plútó. Tunglið er pínulítið og  fjórði fylgihnöttur Plútós.

 
LHA 120-N 44, N 44, NGC 1929, risabóla, Stóra Magellanskýið

Stjarnfræðileg risabóla - 20.07.2011

Stjörnufræðingar hafa tekið fallega mynd af geysistórri risabólu í Stóra Magellansskýinu.
 

Fréttasafn



Mynd vikunnar



Vísindaþátturinn Podcast RSS

Útvarp Saga - FM 99.4
Þriðjudaga kl.17:00 - 18:00

Umsjónarmenn: Björn Berg Gunnarsson og Sævar Helgi Bragason.

Þátturinn í áskrift

Sjúkraþjálfun

Vísindaþátturinn 7. júní 2011 - 102. þáttur

Spila þátt

Kristín Briem, lektor í sjúkraþjálfunarfræði við Háskóla Íslands, fræddi okkur um sjúkraþjálfun og rannsóknir á því sviði.

 

Þáttasafn


Af blogginu RSS

  • 21.7.2011 Farvel Atlantis - þrjár flottar myndir úr síðustu ferð geimferjunniar
  • 20.7.2011 Versta veður í meira en hálfa öld
  • 14.7.2011 Halló Vesta!
  • 12.7.2011 Loki: Öflugasta eldfjall sólkerfisins
  • 11.7.2011 Vetrarbrautir í faðmlögum
  • 8.7.2011 Seinasta ferð geimferjunnar



Leita á vefnum


 

Vinir okkar

  • Hugsmiðjan
  • Sjónaukar.is
  • Portal To The Universe
  • Stjörnuskoðunarfélag Seltjarnarness
  • Vísindavefurinn
  • Hubble spacetelescope
  • European Southern Observatory - ESO



Póstlisti




Þetta vefsvæði byggir á Eplica